TAHLİYE TAAHHÜTNAMESİ İMZALAMADAN ÖNCE BİLİNMESİ GEREKENLER

Tahliye taahhütnamesi, kiracının kiraladığı taşınmazı belirli bir tarihte boşaltmayı yazılı olarak üstlendiği belgedir. “Sadece formalite” denilerek imzalanması, doğurabileceği sonuçları ortadan kaldırmaz. Türkiye’de konut ve çatılı işyeri kiralarında bu belge, şartları oluştuğunda tahliye talebine dayanak olabilir. Bu nedenle imzadan önce tarihler, içerik ve teslim koşulları incelenmelidir.

TAHLİYE TAAHHÜTNAMESİ NE ANLAMA GELİR?

Kira kontratı, taşınmazın kullanımını ve tarafların borçlarını düzenler. Tahliye taahhüdü ise belirli bir boşaltma yükümlülüğüne ilişkindir. Kira ödemelerinin düzenli yapılması, geçerli bir taahhüde dayanan tahliye talebini kendiliğinden engellemez. Belgeyi imzalayan kiracı, belirtilen tarihte taşınmayı da planlayıp planlamadığını değerlendirmelidir.

Türk Borçlar Kanunu’nun 352. maddesi, teslimden sonra verilen yazılı taahhüde rağmen taşınmaz boşaltılmazsa kiraya verene belirli sürelerde icraya veya mahkemeye başvurma imkânı tanır. Ancak belge, kiraya verene kendi başına kilit değiştirme ya da kiracının eşyalarını çıkarma yetkisi vermez.

TESLİM TARİHİ NEDEN ÖNEMLİ?

Kanundaki şartlardan biri, taahhüdün kiralananın tesliminden sonra verilmesidir. İlk kiralama sırasında, taşınmaz henüz teslim edilmeden alınan taahhüt bu açıdan geçerlilik sorunu doğurabilir. Kira kontratıyla aynı gün düzenlenmesi değerlendirilirken gerçek teslim zamanı ve olayın koşulları incelenmelidir.

“Kontrattan bir gün sonraya tarih atarsak sorun çözülür” yaklaşımı doğru değildir. Belge üzerindeki tarih kadar fiilî süreç ve bunun ispatı da önem taşır. Devam eden kiracılıkta yenilenen sözleşmeyle birlikte verilen taahhüt ise ilk kiralamadan farklı değerlendirilebilir. Her olaya tek bir tarih kuralı uygulanmamalıdır.

DÜZENLEME VE TAHLİYE TARİHİNİ AYIRIN

Düzenleme tarihi, belgenin verildiği zamanı; tahliye tarihi ise taşınmazın boşaltılmasının üstlenildiği günü gösterir. Tahliye tarihinin açık ve belirli olması, tarafların hangi günü esas aldığını anlayabilmesi gerekir.

Adres, bağımsız bölüm, kiracı bilgileri ve imza kontrol edilmelidir. Ek sayfalar, el yazısı ilaveler ve düzeltmeler varsa tüm metnin hangi hâliyle kabul edildiği anlaşılır olmalıdır.

BOŞ VEYA TARİHSİZ BELGE İMZALAMAYIN

Boş bırakılan tarih alanlarının sonradan doldurulması bir ispat riski yaratır. “Tarihi boştu, bu yüzden geçersiz” düşüncesine güvenmek doğru değildir. İmzanın kabul edildiği durumlarda belgenin anlaşmaya aykırı doldurulduğunu ileri sürmek ve ispatlamak kolay olmayabilir.

İmzadan önce tüm alanları okuyun, kabul etmediğiniz kısımları açıklığa kavuşturun ve belgenin tamamlanmış örneğini alın. Sözlü olarak verilen “Bu belgeyi kullanmayacağız” güvencesini yazılı metnin yerine koymayın.

NOTER ŞART MI, KİM İMZALAMALI?

Tahliye taahhüdü için noter düzenlemesi genel bir geçerlilik şartı değildir; yazılı şekil esastır. Bununla birlikte noter işlemi imza, tarih ve ispat bakımından önemli sonuçlar doğurabilir. Noter onayı bulunması, belgedeki bütün hukuki sorunların ortadan kalktığı anlamına gelmez.

Taahhüdü kiracı veya bu işlem için yetkili temsilci vermelidir. Birden fazla kiracı, şirket kiracılığı veya vekâlet ilişkisi varsa imza ve temsil kapsamı incelenmelidir. Sadece taşınmazda oturan kişinin imzasının bulunması her durumda yeterli sayılmaz.

AİLE KONUTU VE İRADE SORUNLARI

Taşınmaz aile konutuysa eşin rızası, sözleşmeye taraf olma durumu ve yapılan bildirimler ayrıca önem kazanabilir. “Diğer eş imzalamadıysa belge kesin geçersizdir” veya “Eşin hiçbir hakkı yoktur” şeklindeki genellemelerden kaçınılmalıdır. Somut olay ve güncel yargı uygulaması değerlendirilmelidir.

Hata, aldatma veya korkutma iddiaları da belgenin hukuki etkisini gündeme getirebilir. Ancak yalnızca sonradan pişman olmak, taahhüdü kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Böyle bir iddia varsa delillerin korunması ve ilgili sürelerin kaçırılmaması için avukata başvurulmalıdır.

TARİH GELİNCE HANGİ SÜREÇ İŞLER?

Kanun, taahhüt edilen tahliye tarihinden başlayarak bir ay içinde icraya başvurma veya dava açma yolunu düzenler. Bildirimle dava süresinin korunması gibi hükümler, arabuluculuk ve seçilen takip yolu süre hesabını etkileyebilir. Tek bir genel takvimle hareket edilmemelidir.

Dava yolunda, kanuni istisnalar dışında arabuluculuk şartı gözetilmelidir. İlamsız icra yoluyla tahliyeye ilişkin istisna nedeniyle bütün yollar aynı usule tabi değildir. Tebligat alan kiracı da itiraz ve savunma sürelerini gecikmeden değerlendirmelidir.

İMZADAN ÖNCE SON KONTROL

Teslim koşullarını, tarihleri, taşınmazı, imza yetkisini ve varsa ek yükümlülükleri kontrol edin. Anlamadığınız veya kabul etmediğiniz bir belgeyi imzalamadan önce hukuki görüş alınız. Bu yazı genel bilgilendirmedir; kişiye özel hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Ankara’da konut ve ticari gayrimenkul kiralama sürecini planlamak için yatirimkocuorkun.com üzerinden Orkun İ. Polat ile iletişime geçebilirsiniz.